کد خبر: ۴۳۷۰۳

تاریخ: ۱۷ دی ۱۴۰۳ - ۱۴:۲۷

ماجرای معطلی کامیون‌‌ها در مرزهای غربی چیست؟

جنگ گازوئیلی ایران و ترکیه؛ کامیون‌های ایرانی در گل فرو رفتند!

ترکیه از ۸ دی ماه، قانون جدیدی مبنی بر اخذ مالیات ۲۸ لیری از کامیون‌داران ایرانی وضع کرد. اقدامی که منجر به گرفتاری بیش از هزار کامیون پشت مرز بازرگان شده است. رضا رستمی، رئیس کمیسیون حمل‌ونقل، ترانزیت و لجستیک اتاق بازرگانی ایران، عنوان کرد:، چون ایران به کامیون‌های ترکیه‌ای در ایران گازوئیل نمی‌دهد، ترکیه اقدام متقابلی انجام داده است.

زی‌سان: کامیون‌های با پلاک ایرانی، تا ۱۵۵ درصد مالیات بیشتر بابت سوخت دریافت می‌شود؛ این تصمیم عجیب دولت ترکیه که برخلاف توافق‌های قبلی دو کشور برای افزایش حجم تجارت بوده، به اذعان مسئولان ترکی در تقابل با موضوعی انجام شده که جزئیات آن مشخص نیست.

معطلی کامیون‌داران در مرز ایران و ترکیه که به ایجاد اختلال در واردات و صادرات زمینی در مرز‌های غربی کشور منجر شده، موضوعی است که به یک تصمیم سوختی از طرف ترکیه باز‌می‌گردد.

آنطور که تسنیم نوشته است، لغو معافیت مالیات بر سوخت رانندگان کامیون‌های ترانزیتی ایرانی از سوی کشور ترکیه که از روز‌های ابتدایی دی‌ماه امسال اجرا شد، تردد روزانه صد‌ها کامیون از مرز بازرگان را با اختلال مواجه کرده، به طوری که ترکیه برای رانندگان ایرانی، مالیات سنگین به ازای پرکردن باک‌ها درنظر گرفته که امکان پرداخت آن از سوی کامیونداران میسر نیست.

در واقع با تصمیم دولت ترکیه، از کامیون‌های با پلاک ایرانی، تا ۱۵۵ درصد مالیات بیشتر بابت سوخت دریافت می‌شود؛ این تصمیم عجیب دولت ترکیه که برخلاف توافق‌های قبلی دو کشور برای افزایش حجم تجارت بوده، به اذعان مسئولان ترکی در رسانه‌های خود، بر اساس اصل عمل متقابل انجام شده و آنها مدعی هستند که ایران بدون توجه به پر بودن باک خودروها، به اندازه ظرفیت باک خودرو‌ها مالیات دریافت می‌کند و ترکیه با این تصمیم سختگیرانه و عجیب، در پی اجرای عملی متقابل بوده است.

این موضوع می‌تواند به اجرای طرح "باک پر" بازگردد که از سال‌های قبل در تمامی مرز‌های کشور به‌دلیل ارزان بودن سوخت در داخل ایران، اجرایی می‌شود و مشخص نیست آیا تفاوتی نسبت به گذشته در ماه‌های اخیر در اجرای این طرح حاصل شده که ترکیه اقدام به این تعرفه‌گذاری مالیاتی عجیب و بدون اطلاع قبلی کرده است؟

اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه امروز در این خصوص گفت: "مشکل کامیون‌داران مرز ترکیه سیاسی نیست، یک موضوع فنی است که عمدتا بخش حمل‌و نقل ما و حوزه تأمین سوخت به عنوان نهاد‌های متولی به آن می‌پردازند؛ با این موضوع طی چندماه گذشته مواجه بوده‌ایم و پیگیری‌هایی انجام داده‌ایم تا به اینجا نرسد؛ این یک موضوع فنی است که سابقه خیلی مشخصی بین دو کشور دارد.

وی افزود: تلاش ما این بوده که با توجه به حسن همجواری و موضوع ترابری و اینکه حمل و نقل کالا از مسیر‌های دو کشور برای یکدیگر مهم است، طی روز‌های گذشته گفت‌و‌گو‌های مفصلی در این باره صورت دهیم و به‌زودی یک هیئتی از طرف ایران به ترکیه عازم می‌شوند تا از نزدیک موضوع را بحث و گفت‌و‌گو کنند.

بررسی‌ها از سازمان‌های مختلف از جمله گمرک، وزارت امور خارجه، وزارت کشور، ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، وزارت راه و شهرسازی، سازمان راهداری و حمل‌و نقل جاده‌ای، شرکت ملی پالایش و پخش و وزارت نفت برای اطلاع از جزئیات تصمیم مرتبط ایران در ماه‌های گذشته که طرف‌های ترک، اقدام عجیب خود را اقدام متقابل نسبت به آن تصمیم اعلام می‌کنند، تا امروز بی‌نتیجه مانده و مشخص نیست چرا دولت در یک موضوعی که به گفته سخنگوی وزارت امور خارجه، سابقه روشنی دارد، حاضر به اطلاع رسانی به‌موقع نیست.

موضوعی که می‌توانست با اطلاع‌رسانی به‌موقع نهاد‌های ذیربط، شفاف‌سازی شود، با ارسال ویدئو‌های ارسالی کامیون‌دارانی که در پشت مرز‌ها متوقف مانده‌اند اطلاع‌رسانی می‌شود و جای تعجب است در دولتی که ادعای آزادی رسانه‌های آن، گوش فلک را کر کرده، هنوز در ابتدایی‌ترین مسائل اطلاع‌رسانی مانده‌اند و شاید باقی ماندن تصمیمات و مسائل در خفا را به شفاف‌سازی ترجیح می‌دهند.

بلاتکلیفی هزاران کامیون‌دار

آن‌طور که ایران گزارش داده، جواد هدایتی، مدیرکل دفتر ترانزیت سازمان راهداری، درباره طرح «باک پر» برای کامیون‌های خروجی از کشور گفته است: چون ایران این طرح را اجرا کرده، کشور ترکیه نیز اقدام متقابلی انجام داده است. سازمان راهداری نقشی در اجرای این طرح ندارد و آن را تنها در چارچوب سیاست‌های مقابله با قاچاق سوخت پیگیری می‌کند. ستاد مبارزه با قاچاق کالا و سوخت مسئول اجرای این طرح است.

اگرچه ایران اجرای طرح «باک پر» را ضروری می‌داند، اما این مساله منجر به افزایش تنش‌های مرزی، توقف کامیون‌ها و توقف فعالیت‌های تجاری در مرز بازرگان شده است.

ارسلان شکری، مدیر کل راهداری و حمل ونقل جاده‌ای آذربایجان غربی، با حضور در برنامه منظر شبکه استانی با اشاره به حل مشکلات کامیون‌داران ایران معطل‌شده در کشور ترکیه بعد از تعطیلات سال نو این کشور توضیح داد: تا زمان پایان تعطیلات سال نو در ترکیه و انجام مذاکرات در سطح بالاتر با مقامات همسایه، 800 لیتر سهمیه گازوئیل برای ناوگانی که به داخل ترکیه می‌روند و 1400 لیتر سهمیه گازوئیل برای ناوگان ترانزیتی ایرانی که از ترکیه به سایر کشورها تردد دارند تعلق می‌گیرد.

با این اوصاف، همچنان رانندگان در مرز بازرگان گیر افتاده‌اند و افزایش سهمیه گازوئیل نمی‌تواند هزینه مالیات را جبران کند.

اقدام ترکیه ارتباطی به طرح باک پر ندارد

رضا رستمی، رئیس کمیسیون حمل‌ونقل، ‌‌ترانزیت‌ ‌و لجستیک اتاق بازرگانی ایران، در گفت‌وگو با تجارت‌نیوز عنوان کرد: کامیون‌ها در مرز همچنان منتظر هستند و ترکیه برای هر کامیون تقریباً ۷۰ میلیون تومان پول می‌خواهد. در حال حاضر، متاسفانه حدود هزار دستگاه کامیون پشت مرزها هستند.

او در مورد اقدامات جبرانی دولت تشریح کرد: بالا بردن سهمیه گازوئیل مشکل را حل نمی‌کند زیرا این اقداماتی که انجام می‌دهند مربوط به سهمیه گازوئیل نیست. چون ایران به کامیون‌های ترکیه‌ای در ایران گازوئیل نمی‌دهد، ترکیه اقدام متقابلی انجام داده است.

به گفته او، در حال حاضر کامیون‌های ایرانی مجبورند برای هر لیتر گازوئیل ۲۶ لیر پرداخت کنند. اگر یک کامیون ۱۲۰۰ لیتر گازوئیل بزند، تقریباً ۷۰ میلیون تومان هزینه دارد. این ارقام با توجه به کرایه‌هایی که راننده‌ها می‌گیرند، به‌صرفه نیست و در مرزها مانده‌اند.

رستمی در مورد ارتباط این موضوع با طرح باک پر گفت: این مساله مربوط به طرح باک پر نیست. کامیون‌های ایرانی چند ماه قبل وقتی می‌خواستند بروند، پول تعیین‌شده از سوی دولت ایران و هزینه هزار لیتر گازوئیل را پرداخت کرده بودند. اما اکنون ترکیه از کامیون‌های ایرانی 70 میلیون تومان می‌خواهد. این اتفاق مقابله به مثلی است که ترکیه در برابر اقدام ایران مبنی بر اختصاص نیافتن گازوئیل به کامیون‌های ترکیه‌ای انجام داده است.

او در نهایت خاطرنشان کرد: این موضوعی است که به دولت‌ها مربوط می‌شود و بخش خصوصی نمی‌تواند کاری انجام دهد. دولت‌ها باید رایزنی کنند و این موضوع را هرچه سریع‌تر حل کنند.